Mahjong Solitaire strategie — waarom je borden verliest die je had kunnen winnen

Zes gewoontes die het verschil maken bij mahjong solitaire: eerst hele rijen leegmaken, bonusstenen bewaren, goed kijken bij vier dezelfde stenen, en undo gebruiken in plaats van meteen shufflen.

Elk bord dat je hier krijgt, is oplosbaar. Dat is geen reclamepraatje maar een eigenschap van hoe de generator werkt: voordat jij ook maar één steen ziet, is het bord in gedachten al één keer leeggespeeld. Er wordt telkens een paar gezocht dat op dat moment vrij is, dat paar wordt weggehaald, en die volgorde wordt onthouden. Pas daarna worden de steengezichten in die volgorde op het bord gelegd.

Er bestaat dus altijd minstens één route naar een leeg bord. Als een spel vastloopt, is dat bijna nooit pech — het is de volgorde waarin jij je paren hebt weggehaald. En volgorde is een vaardigheid, dus daar valt iets aan te leren. Dit zijn de gewoontes die het verschil maken tussen spelers die de schildpad bijna altijd leeg krijgen en spelers die blijven steken met twintig stenen.

1. Maak een rij helemaal af voordat je aan de volgende begint

De meest gemaakte fout is snoepen: pakken wat het dichtstbij ligt in plaats van een rij afmaken. Een halflege rij is een rij waarin de resterende stenen nog aan twee kanten klem zitten — en die stenen liggen meestal bovenop iets wat je nodig hebt.

Een hele rij leegmaken doet twee dingen tegelijk. Het bevrijdt de uiteinden van de rij die je net hebt leeggemaakt, en het legt de hele rij eronder bloot. Haal je maar een deel van een rij weg, dan krijg je geen van beide.

De uitzondering is wanneer een halve rij het enige is dat nog tussen jou en een steen ligt die je dringend nodig hebt. Pak hem dan, maar maak de rij bij de eerste volgende gelegenheid alsnog af.

2. Kijk bij vier dezelfde stenen wat eronder ligt

Vier dezelfde zijn het grootste beslismoment van het spel, en de meeste spelers pakken de eerste twee die ze zien. Er zijn drie manieren om vier gelijke stenen in twee paren te verdelen, en die zijn niet gelijkwaardig.

Kijk voordat je klikt waar elke kandidaat op ligt. Pak het paar dat de meest bruikbare stenen blootlegt, en laat het paar dat niets belangrijks afdekt voor later — dat blijft wel liggen tot je het nodig hebt. Liggen alle vier even diep begraven, pak dan de twee die het hoogst in de stapel zitten, want die lopen het meeste risico om straks weer klem te komen zitten.

Dit is ook het moment waarop undo zich terugverdient. Heb je een paar gepakt en zie je meteen dat je iets hebt ingesloten, draai die zet dan terug en probeer een andere verdeling. Je kunt hier ver terug, dus er is geen enkele reden om een slechte verdeling te accepteren.

3. Bewaar de bonusstenen

Bloemen en seizoenen zijn de meest flexibele stenen op het bord: elke bloem past bij elke bloem, en elk seizoen bij elk seizoen. Daarmee zijn ze een gratis zet die je op elk gewenst moment kunt verzilveren.

De meeste beginners ruimen ze meteen op, juist omdat ze makkelijk te vinden zijn. Dat is verspilling. Houd ze vast tot het bord krap wordt — als je nog maar drie of vier mogelijke paren over hebt en geen daarvan voelt veilig, is een bonuspaar een zet die je niets kost en toch twee stenen vrijlegt. Op die manier koop je er precies op het goede moment een extra beurt mee.

Eén keer pak je ze wél vroeg: als ze bovenop stenen liggen die je nodig hebt. Opruimen is dan toch gratis.

4. Werk van boven en van de randen naar binnen

Stenen bovenop de stapel blokkeren alles wat eronder ligt, en stenen aan het uiteinde van een rij blokkeren hun buren. Beide zijn goedkoop weg te halen en duur om te laten liggen, dus die gaan als eerste.

Wat je juist tot het laatst wilt bewaren, zijn de stenen in het midden van de lange rijen op de onderste laag. Die blokkeren niets, en zodra de lagen erboven weg zijn, blokkeert er ook niets hen meer. Het zijn feitelijk gratis zetten die je op zak kunt houden.

Een handige manier om een bord te lezen: vraag jezelf af welke stenen je níet meer zou kunnen bereiken als alle anderen zouden verdwijnen. Dat zijn de stenen die nu voorrang moeten krijgen.

5. Undo, dan hint — shufflen is het laatste redmiddel

Als het bord stilvalt, is de neiging om meteen op shuffle te drukken. Dat is meestal de verkeerde eerste zet, want shuffle gooit informatie weg waar je al voor hebt betaald.

De volgorde waarin je het probeert:

• Draai twee of drie paren terug. Het paar dat je nodig hebt, ligt heel vaak onder het paar dat je als laatste pakte. Dit kost niets en laat de rest intact.
• Hint. Als terugdraaien geen opening geeft, laat hint je een paar zien dat nú bestaat. Dat is de eerlijke uitweg bij een vastloper.
• Shuffle. Dit husselt de gezichten van de overgebleven stenen door elkaar zonder de vorm van de stapel te veranderen. Er verdwijnen geen stenen, dus er kan geen nieuwe blokkade ontstaan — maar het garandeert ook geen uitgespeeld bord, want de nieuwe opstelling belooft alleen minstens één geldig paar. Het gooit bovendien het beeld omver dat je in je hoofd van het bord had opgebouwd, en dat is precies waarom het als laatste komt.

Goed om te weten: als er helemaal geen geldig paar meer bestaat, schudt het bord zichzelf en krijg je dat te zien. Dat is geen verlies. Het betekent ook dat een bord nooit permanent kan vastlopen — het enige dat je met slecht spel verliest, is tijd.

6. Kies een bord dat bij je past

De drie borden zijn niet alleen een ander uiterlijk. Turtle (144 stenen, verdeeld over vijf lagen) heeft veel vrije stenen en vergeeft een slordige volgorde. Tower (76 stenen, ook vijf lagen) is smal en hoog, waardoor één verkeerde zet veel harder wordt afgestraft; het past bij spelers die graag vooruitdenken. Pyramid (120 stenen, vier lagen) heeft zwaar geblokkeerde laagcentra, waardoor het spel langs de zijkanten de hele partij bepaalt.

Ben je aan het leren, speel dan turtle tot je hem gemakkelijk leegt, ga dan naar pyramid en daarna naar tower. Tower is oprecht moeilijker ondanks het kleinere aantal stenen: minder vrije zetten betekent minder ruimte om een fout te herstellen.